Қуёшли кунларда…

Шифокорлар кичкинтойларни очиқ ҳавода сайр қилдиришни мунтазам кун тартибига киритиш кераклигини таъкидлайдилар. Сайр куннинг қайси пайтларида қандай ҳолатда ва қанча муддат давом этиши ўта муҳим жиҳат. Болаларни кундузги соат 9 дан 11 гача ва 16 дан 18 гача офтобда олиб юриш фойдали. Бир ёшгача бўлган болаларни қуёш нури олачалпоқ тушган жойларда; бир ёшдан ошган ўғил-қизларни…

Тўлиқ ўқиш

Фазилатли ва фойдали

Рамазон ойи давомида рўза тутиш ақли расо, балоғатга етган, узри бўлмаган мусулмон эр ва аёлларга фарздир. Бу ибодат билан нафс тарбияланиб, шаҳвоний ҳою-ҳаваслар жиловланади. Рўза комил бўлиши учун рўзадор ножўя сўзларни оғзига олмаслиги, ғийбат ва бўҳтон қилмаслиги ва уларга қулоқ солмаслиги керак. Шубҳа йўқки, мукаммал адо этилган рўза ибодати мусулмонни ахлоқан ва маънан юксакликка –…

Тўлиқ ўқиш

Рўза имтиҳондир Муҳим

Меҳрибон Парвардигоримизга беадад ҳамду санолар бўлсинки, муборак Рамазон ойининг файзу баракотга тўла кунлари давом этмоқда. Бу ой бизларга нафсимизни тарбия қилишимизда ёрдам беради. Зеро, рўза орқали нафс сабрга, муҳтожларга меҳр-шафқат кўрсатишга, Аллоҳга итоат қилишга ўрганади. Барча пайғамбарлар (алайҳимуссалом) нафс тарбиясида ана шу ибодатдан фойдаланганлар. Масалан, Юсуф (а.с.) бутун Миср мулкига эга бўлганлари ҳолда доимо оч…

Тўлиқ ўқиш

Хуш кел, Рамазон!

Эй ўз бағрида минг ойдан хайрли кечани яширган ой! Эй Қуръон нозил бўлган муборак моҳи шариф! Хуш келдинг! Ўн тўрт асрдан буён ҳар йили бўлганидек, бу сафар ҳам келтирган яхшиликларингга муносиб жавоблардан умидвор бўлиб келдинг. Ким билсин, ўтмишда қандай хуш ташрифларинг бўлган. Сени боши тик, юзи ёруғ, қўли очиқ, кўнгли тоза, жасур, бир сўзли мўминлар…

Тўлиқ ўқиш

Хатарли хасталик

Бепарволик – касаллик. Касаллик бўлганда ҳам олди олинмаса, урчийдиган, тезда кўпчиликни гирдобига тортадиган ўлатдир. Мен уни ОИТС вирусига ўхшатгим келаверади. Чунки бепарволик ҳам ана шу аср вабоси каби ўзича бирор зарар келтира олмайди, балки ҳамият, ҳамжиҳатлик каби фазилатлар емирилишига ва шу орқали турли моддий-маънавий жиноятлар тарқалиб, кенг тус олишига сабаб бўлади. Аллоҳ таоло буюради: “(Эй…

Тўлиқ ўқиш

“Барчамиз бир кемадамиз…”

Расулуллоҳ (с.а.в.) марҳамат қиладилар: “Аллоҳ таолонинг ҳудудига (буйруқ ва қайтариқларига) риоя этадиган ва ўзгаларни ҳам шунга ундайдиган яхши одамлар билан ёмон-мункар ишлардан қайтариқларга бепарво кимсаларнинг ҳоли битта кемага чиққан бир тўп кишига ўхшайди. Қуръа ташлаш асосида улардан баъзилари кема юқорисига, баъзилари эса пастки қисмига жойлашишади. Пастдагилар сувга эҳтиёж сезишса, юқоридагиларнинг олдидан ўтишади. Шунда улар: “(Кеманинг)…

Тўлиқ ўқиш

Муножот

Алоҳим! Сендан ушбу исмларинг ҳаққи-ҳурмати ёлвориб сўрайман. Эй барча нарсаларнинг ҳақиқий маъбуди бўлмиш Аллоҳ! Эй дунёда дўст-душман дея ажратмасдан, бутун махлуқотни ризқлантирувчи Раҳмон! Эй охиратда фақатгина дўстларига раҳмат назари ила боқувчи Раҳим! Эй ҳамма нарсани ҳар жиҳати ила билувчи Алим! Эй бандаларига ўз онасидан ҳам меҳрибон ва юмшоқ муомала қилувчи Ҳалим! Эй чексиз буюклик ва…

Тўлиқ ўқиш

Ернинг маркази Муҳим

Кўп замонлардан бери мусулмонларга бир савол такрор-такрор берилади: “Нега намоз ўқиётганда Каъбага юзланиш керак?” Мисрлик олим, Қоҳира университети профессори, география фанлари доктори Ҳусайн Камолиддиннинг илмий фаразига кўра сайёрамиздаги илк қуруқлик вулқонларнинг отилиши натижасида Каъба турган жойда пайдо бўлган. Ер сатҳи ўша жойдан тарқалишни бошлаган. Бунгача сайёрамиз сув билан қопланган. 1977 йилнинг ноябрида эълон қилинган илмий…

Тўлиқ ўқиш

Фарзанд тарбияси

Фарзанд Аллоҳнинг санаб адоғига етиб бўлмайдиган неъматлари ичидаги бир неъмат, дунё ҳаётининг зийнатидир. Аллоҳ таоло айтадики: “Мол-мулк, фарзандлар дунё ҳаётининг зийнатидир…” (Каҳф, 46). Фарзанд қалбнинг райҳони, гулидир. Ёшлик чоғларида уларни эркалаб, кўнглимиз ҳузур қилади. Катта бўлганларида ёрдамларидан баҳраманд бўламиз. Вафот қилганимиздан кейин эса уларнинг саъй-ҳаракатлари туфайли бизларнинг солиҳ амалларимиз зиёда бўлади. Пайғамбаримиз (с.а.в.) айтадилар: “Инсон…

Тўлиқ ўқиш

Bilasanmi, bolajon?

1. Tahorat nima degani? Poklanish degani. 2. U nima uchun kerak bo‘ladi? Islomdagi deyarli barcha amallarni bajarish uchun avvalo tahorat olish lozim bo‘ladi. Shuningdek, dinimiz doimo pok bo‘lib yurishga buyuradi. 3. Tahoratda nechta farz bor? To‘rtta: Qo‘lni tirsagigacha yuvish, yuzni peshonadan jag‘ ostigacha yuvish, boshning to‘rtdan biriga mash tortish, oyoqni to‘piqqacha yuvish.…

Тўлиқ ўқиш

Yеttinchi saboq: uchta eng muhim narsa

Assalomu alaykum, mеning aziz bolajonlarim! Bugun sizlarga haqiqiy musulmon bo‘lishingiz uchun zarur bo‘lgan yana uch narsani ma’lum qilib qo‘ymoqchiman. Shuning uchun diqqat bilan quloq soling. Ota-onalaringiz ko‘pincha “bu dunyoda”, “u dunyoda”, “oxiratda” degan so‘zlarni ishlatishadi. Ular nimani anglatishini bilmasangiz kerak, to‘g‘rimi? Mana, siz nеcha yoshga kirdingiz? Bеshgami, еttigami? Dеmak, bu dunyoda siz shuncha yil yashabsiz.…

Тўлиқ ўқиш

Рад этилмайдиган дуо

Салавот ва салом динимиздаги муҳим унсурлар. Салавот (салот, яъни намоз сўзининг бирлик шакли) дуо маъносида ҳам келади. Аллоҳ ва фаришталари Пайғамбар (с.а.в.)га салот ва салом айтарлар, дегани бизга ўгит, тавсиядир. Яъни, сизлар ҳам Расулуллоҳ (с.а.в.)га салом ва салавотлар айтинглар, дегани. Зеро, фаришталар бизнинг салом ва салавотларимизга жавоб қайтаришади. Биз Пайғамбаримиз (с.а.в.)га салом ва салавот айтсак,…

Тўлиқ ўқиш

Юксак мақом

“Ҳабибуллоҳ” – Аллоҳнинг севган бандаси дегани. Бу инсон эриша олиши мумкин бўлган энг юксак мақомдир. Жуда кучли тақво, бир вақтнинг ўзида Аллоҳдан қўрқув ва унга нисбатан севгини ҳис қила олганларнинг мақоми. Аллоҳ Расулуллоҳ (с.а.в.)ни шу қадар севганидан, ул зот “ҳабибуллоҳ” деб аталдилар. Буюк Раббимиз “ҳабибуллоҳ” таърифини фақат Пайғамбаримиз (с.а.в.)га нисбатангина берган. Худди “халилуллоҳ” – Аллоҳнинг…

Тўлиқ ўқиш

Тафаккур онлари

“Қисқа муддатли тафаккур узоқ ўқилган нафл намозидан афзалдир”, дейилади ҳадиси шарифда. Келинг, озгина тафаккур қилиш билан нафл намозининг савобига эга бўлайлик. Аллоҳнинг каломи ва Расулуллоҳ (с.а.в.)нинг ҳадисларидан чиқарилган хулосаларга қулоқ тутайлик: Кимки ўзини доно санаб, ўзгалар билан маслаҳатлашмай қўйса, энг нодон одамнинг ишини қилган бўлади ва уни яширолмайди ҳам. Кимки ўзини ўта ақлли билмай, атрофдагиларга…

Тўлиқ ўқиш

“Эй имон келтирганлар, имон келтирингиз!”

Ушбу оятни илк бор ўқиган одам ғариб маъно чиқариб, шундай ўйга бориши мумкин: “Аллоҳга ишониб, унинг ягоналигини эътироф этганим имон келтирганим эмасми? Такроран яна қандай имон келтираман?” Лекин оятни чуқурроқ тафаккур қилинса, бизга нима дейилаётганини тушунамиз ва нимадир кашф этганимизни ҳис қиламиз. Ҳар соҳада масъулият эгаси эканимизни унутган бизлар ғафлатга ботган қалбимизни уйғотгандек бўламиз. Қандай…

Тўлиқ ўқиш

“Ирфон” луғати

Саждаи саҳв – намозда бирор вожиб амални саҳван тарк этганида, ўша нуқсонни ювиш учун намоз охирида қилинадиган икки сажда. Салавот – намоз охирида “Аттаҳиёт”дан кейин ўқиладиган дуруд. У “Аллоҳумма солли ало Муҳаммад…” деб бошланади. Сано – намозда қўлларини кўтариб биринчи такбирни (“Аллоҳу акбар”ни) айтгандан кейин ўқиладиган тасбеҳ. “Субҳанакаллоҳумма вабиҳамдика…”, деб бошланади. Саҳван – эсдан чиқариш,…

Тўлиқ ўқиш

Ҳамма Қуръон ўқирди. Бироқ…

Ҳар гал Масжиди Ҳаромга борганимда кўпчиликнинг қўлида Қуръон кўраман. Айниқса, Рукнул Яманий тарафга қараган, икки қаватли салқин бўлмалар асосан маҳаллий араблар билан тўлади. Уларнинг деярли ҳаммаси устунлар тагига тахлаб қўйилган Қуръон китобларига “ҳужум қилиб”, намоз вақтигача тиловат билан машғул бўладилар. Она тили арабча бўлмаган кишилар арабларга ҳавас қилиб, Қуръонни тушуниш улар учун мушкул эмас деб…

Тўлиқ ўқиш

Бир дақиқада…

5 марта “Фотиҳа” сурасини ўқиш мумкин (ушбу сурани ўқимоқ билан1400 савоб, демак, беш маротаба ўқиб, 7000 савобга эришилади); “Ихлос” сурасини 10 марта ўқишнинг иложи бор (“Ихлос”ни 3 марта ўқилса хатми Қуръон савобидан умид қилиш мумкин. Ҳар куни бир дақиқангизни ажратиб, 10 мартадан “Ихлос”ни ўқиб юрсангиз, бир ойда 300, йилда 3600 марта бўлади. Бу 1200 марта…

Тўлиқ ўқиш

Шукр ва сабр

Бутун умр ишларим истаганимдек кечмаётганидан, фалакнинг бевафолигидан ва замонанинг ғаддорлигидан шикоят қилмадим. Фақат бир мартагина оёғимда пойабзалим йўқлигидан ва пойабзал олишга пулим етмаслигидан умидсиз бўлиб, Куфа жоме масжидига кирдим. Юрагим сиқиларди. Лекин у ерда бир оёқсиз одамни кўриб, Раббимга шукроналар айтдим ва оёғим пойабзалсиз бўлишига сабр қилдим. Саъдий Шерозий…

Тўлиқ ўқиш

Диллар самосидан сўнмагин, “Ҳилол”!

Ассалому алайкум, биродарим “Ҳилол”! Сўзим аввалида кўнгилни кўтаргувчи самимий тилаклар битилган мактубинг учун миннатдорчилик билдирмоқчиман! Ундаги тавсияларни икки диндош биродарнинг бир-бирини ҳақ ва тўғри йўлга ундовчи насиҳатлари сифатида қабул қилдим. Уларга қўлдан келганча амал қилишга ҳаракат қилмоқдаман. Сен мусулмонларнинг диний маърифатларини ошириш йўлидаги фаолиятингни мендан аввалроқ бошлагансан. Менинг дастлабки уринишларимниёқ фидойи муаллифларинг қўллаб-қувватлаганлар ва йўл-йўриқ…

Тўлиқ ўқиш

@irfonuz

Бизни Telegram’да ҳам кузатинг

Каналга қўшилиш
Ёпиш

Хато ҳақида хабар

Муҳаррирга жўнатиладиган матн: